Συνεντευξη [Q&A] με τη Ραϊα Τσακηριδη

Σας καλωσορίζουμε στο Sin Radio! ‘Μέντιουμ’, ‘Bon Appetit’ και τώρα ‘Τhe Shell Game’. Τι κοινό έχουν αυτές οι τρεις παραστάσεις;

Το κοινό που έχουν αυτά τα τρία έργα είναι ότι ανήκουν και τα τρία στο σύγχρονο οπερατικό ρεπερτόριο του 20ου και 21ου αιώνα. Αυτός είναι εξάλλου και ένας από τους σημαντικότερους λόγους που δημιουργήσαμε την ομάδα μας The Medium Project για να συμβάλουμε και εμείς με τη σειρά μας στη διάδοση και κατανόηση αυτού του οπερατικού ρεπερτορίου που δεν είναι ιδιαίτερα γνωστό στον Έλληνα ακροατή. Για εμάς, το ρεπερτόριο αυτό είναι εξαιρετικά σημαντικό, άμεσο και θεατρικό. Πρόσθετα, η σειρά των έργων που επιλέγουμε με τον συνιδρυτή της ομάδας και αρχιμουσικό Ανδρέα Τσελίκα έχουν μια εσωτερική και συναισθηματική σχέση που μας ξεδιπλώνεται από το ένα έργο στο άλλο έχοντας πάντα υπόψη μας τους συνεργάτες και συντελεστές της ομάδας μας, ώστε να έχουμε μια πορεία που μας επιτρέπει να προχωρούμε, να ωριμάζουμε και να εμβαθύνουμε συναισθηματικά στις νέες προκλήσεις όλοι μαζί. Αλλά και για το κοινό που μας παρακολουθεί, έτσι δύναται να κατανοεί μια συνέπεια στις παραστάσεις μας, από το ένα έργο στο επόμενο.

Μιλήστε μας λίγο για την παράσταση. Τι επιθυμείτε να ‘πάρει’ μαζί του το κοινό, φεύγοντας από την παράσταση; Γιατί να σας επιλέξει;

Το έργο που ανεβάζουμε φέτος λέγεται “The shell game”. Για μας αποτελούσε σπουδαία πρόκληση το να δώσουμε χώρο σε νέους Έλληνες ταλαντούχους δημιουργούς και να μοιραστούμε μαζί τους το όραμα μας ως προς την εξέλιξη και την δημιουργία νέας μουσικής. Έτσι, απευθυνθήκαμε κάνοντας την πρώτη μας ανάθεση στη δραματολόγο Έρι Κύργια για το λιμπρέτο και τον συνθέτη Γιώργο Δούση για τη μουσική. Θέλαμε να έχουμε ένα έργο που να αναδεικνύει καθημερινά θέματα με λιτή γλώσσα, και να αφορά τον θεατή στο εδώ και στο τώρα. Στο έργο παρουσιάζεται η αρχετυπική διαδρομή μιας σχέσης με σύγχρονους προβληματισμούς λαμβάνοντας υπόψη μας την σημερινή στάση ζωής. Έτσι, ο θεατής φεύγοντας από την παράσταση ταυτίζεται με τους ήρωες της καθημερινότητας που έχει δει στην σκηνή, παρακολουθεί σκηνές από την ίδια του την ζωή, και στο τέλος μπορεί να διαβάσει το δικό του φινάλε. Το βρίσκω αρκετά θεραπευτικό, δε νομίζετε;

Λυρικό θέατρο στην Ελλάδα. Ακούγεται περίεργο, γιατί, παρότι υπήρχε σε παλιότερες δεκαετίες κοινό που τιμούσε τις παραστάσεις, μετά τη δεκαετία του ‘60 η ψυχαγωγία πήρε μία πιο ‘λαϊκή΄ στροφή και εξαφάνισε σχεδόν το είδος. Γιατί, σήμερα, με αυτές τις συνθήκες, νέοι άνθρωποι τολμούν και επαναφέρουν το είδος στο προσκήνιο και αν υπάρχει κοινό έτοιμο να το υποδεχθεί;

Για όλους εμάς, το ότι επιλέγουμε να εκφραστούμε με αυτό τον τρόπο ήταν, είναι και θα είναι μια ζωτικής σημασίας εσωτερική ανάγκη. Η όπερα είναι ένα μουσικό είδος που το γνωρίζω πολύ καλά από μικρό παιδί, και πάντα πίστευα και τώρα το πιστεύω ακόμα περισσότερο, μετά από τρεις παραγωγές, ότι είναι ένα είδος ολοκληρωμένο και αυτό το κάνει μοναδικό. Μπορεί να φέρει τον θεατή αλλά και τον δημιουργό-εκτελεστή σε ολοκληρωτικά συναισθήματα, γιατί ενώ μπορείς να έχεις την αμεσότητα μιας θεατρικής παράστασης, η όπερα συνδυάζεται με την μουσική, η οποία άμεσα διαπερνά το θυμικό μας και ολοκληρώνει σε απόλυτο βαθμό την βιωματική εμπειρία. Περνά σε πιο βαθειά στρώματα. Είμαι πολύ χαρούμενη και ευγνώμων που στο δρόμο που επέλεξα έχω συνοδοιπόρους και μπορώ να μοιράζομαι το όραμα μου. Όσον αφορά στο κοινό, είναι πάντα έτοιμο να υποδεχθεί μια παράσταση που έχει δημιουργηθεί με ειλικρίνεια και μεράκι.

Πόσο πρόβλημα είναι η έλλειψη χώρων που θα είναι πιο ‘έτοιμοι’ για το είδος αυτό; Η νέα Λυρική Σκηνή, άραγε, θα βοηθήσει και τις μικρές ομάδες ή θα μείνει στις δικές της παραγωγές, μην κοιτώντας τι υπάρχει έξω από αυτήν;

Προσωπικά, μου αρέσει πολύ να βρισκόμαστε και να παρουσιάζουμε τη δουλειά μας σε διαφορετικούς χώρους, ακόμα και σε χώρους όπου δεν συνηθίζεται να ανεβαίνει μια όπερα. Γελάμε συχνά με τους συναδέλφους της ομάδας γιατί μπορεί να βρεθούμε μπροστά σε γκρεμισμένα σπίτια, σε περίεργες αλάνες και πάντα λέμε «να ανεβάσουμε εδώ το τάδε έργο…. Ωραία θα ήταν». Βέβαια σε εμάς πρέπει πάντα να υπολογίζει κανείς τους παράγοντες όπως η ακουστική ενός χώρου, οι καιρικές συνθήκες για τα όργανα και πόσοι άλλοι ακόμα. Όσον αφορά στη νέα μετεγκατάσταση της Λυρικής και την νέα Σκηνή της, όλα δείχνουν αρκετά αισιόδοξα ότι πράγματι έχει σκοπό να βοηθήσει νέες ομάδες, ότι υπάρχει διάθεση να δώσει χώρο και βήμα σε Έλληνες δημιουργούς που μέχρι τώρα έχουν ξεχωρίσει με αυτόνομες δράσεις-παραστάσεις. Ελπίζω πραγματικά πια η πολιτεία να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων και το κράτος να βοηθήσει και να στηρίξει όλο αυτό το εγχείρημα ώστε η σύγχρονη ελληνική δημιουργία να βρει στη χώρα μας τη θέση που της αξίζει.

Πόσο σημαντικό θεωρείτε το γεγονός ότι η Πολιτεία, στην εκπαίδευση, το είδος που υπηρετείτε (λυρικό θέατρο) δεν το έχει εντάξει σημαντικά στο μάθημα της μουσικής, έτσι ώστε από μικρή ηλικία να υπάρχει εξοικείωση; Είναι, ίσως, λόγω μιας φοβίας περί πολιτισμικής ‘αλλοίωσης’ που κάποιοι ευαγγελίζονται (ότι η παραδοσιακή μουσική και κατά συνέχεια η λαϊκή, ταυτίζονται περισσότερο με την ιδιοσυγκρασία του Έλληνα);

Η διαφορά απόψεων μεταξύ της πολιτισμικής υιοθέτησης Ανατολής και Δύσης στον Ελλαδικό χώρο κρατά αρκετούς αιώνες τώρα. Μη ξεχνάμε τις διαμάχες από την εποχή του Βυζαντίου. Καθώς επίσης, όπως έχουν αναδείξει οι τελευταίοι μας έγκριτοι μουσικολόγοι, ότι κατά το 18ο αιώνα τα Ιόνια νησιά όχι μόνο δεν απείχαν χρονικά από τις πολιτιστικές δραστηριότητες της κεντρικής Ευρώπης, αλλά προσέφεραν στον Ελληνικό πολιτισμό διαμάντια έργων τέχνης που σώζονται ακόμα στο πέρασμα των χρόνων και μας κάνουν περήφανους. Σίγουρα η παιδεία και η εκπαίδευσή μας πάσχει στο να καταφέρει να πείσει τις νέες γενιές ότι το άξιο, το κάλλος και το ευφυές είναι αυτό που πρέπει να συντροφεύει την καθημερινότητά μας ώστε η κοινωνία μας να γίνει πιο ανθρωποκεντρική και πιο αρμονικά δεμένη στο σύστημά της. Ο Έλληνας έχει δείξει ότι προτιμά και αγαπά το καλό και το ωραίο, αρκεί κάποιος να του το δείξει!

Μαζί με τον Ανδρέα Τσελίκα έχετε ιδρύσει την ομάδα The Medium Project. Πώς προέκυψε ο τίτλος, ποιο το έναυσμα για τη δημιουργία της και τι ίχνος θα θέλατε να αφήσετε στην πολιτιστική ζωή της χώρας;

Με τον Ανδρέα μας συνδέει η ίδια αγάπη και το ίδιο όραμα για την όπερα. Φτιάξαμε την ομάδα το 2013 με σκοπό να εκφραστούμε και να προβληματιστούμε πάνω στη δική μας σύγχρονη και άμεση οπτική στην όπερα, σε αντίθεση με τις καθιερωμένες και παραδοσιακές προσεγγίσεις που συναντούμε συχνά στην όπερα όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό. Το όνομα της ομάδας μας προέρχεται από ένα «ενδοοικογενειακό» λογοπαίγνιο όταν αποφασίσαμε για την πρώτη μας παραγωγή να ανεβάσουμε το Medium του Menotti, δίνοντας ξεκάθαρα το μήνυμα ότι το Medium –η όπερα– είναι το μέσο επικοινωνίας μας με τον κόσμο. Στόχος μας είναι να δώσουμε και κατόπιν να αφήσουμε πίσω μας το μήνυμα ότι η όπερα αποτελεί μια γλώσσα επικοινωνίας ζωντανή και άμεση. Αν καταφέρουμε τελικά να συμβάλουμε και στην εξέλιξη του ελληνικού οπερατικού ρεπερτορίου δίνοντας χώρο έκφρασης και δημιουργίας σε νέους Έλληνες συνθέτες να γράφουν νέα έργα ώστε να δημιουργηθεί ένα νέο κύμα οπερατικής παραγωγής στην Ελλάδα, πιστεύω θα είμαστε αρκετά ικανοποιημένοι.

Έχετε κάποια άλλα μουσικά είδη τα οποία σας δίνουν ευχαρίστηση να ακούτε (πέραν αυτού που υπηρετείτε) και εάν ναι, μπορούν κι αυτά να αποτελέσουν πηγή έμπνευσης ή ιδεών για τη δουλειά σας;

Μου αρέσουν όλα τα είδη της μουσικής, αρκεί να είναι καλή μουσική. Θα έλεγα ότι κάθε είδος προσφέρεται για την ώρα και τον τόπο που της αρμόζει.

Όσον αφορά στη δική μου έμπνευση, παίρνω ερεθίσματα από οτιδήποτε συμβαίνει γύρω μου, αλλά κατά βάθος η έμπνευση και η κατεύθυνση που ακολουθώ προέρχεται πάντα από το ίδιο το έργο. Αυτό είναι πάντα το πιο μεγάλο από μας και αυτό που μας δίνει τη πληροφορία για το τι πρέπει να ακολουθήσουμε.

ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ‘THE SHELL GAME’

_MG_9985-Edit

«… Life would be at ease to tease…»

Η ομάδα The Medium Project παρουσιάζει την νέα όπερα The Shell Game από το Σάββατο 28 Νοεμβρίου για 12 παραστάσεις στο θέατρο OLVIO, κάθε Σάββατο και Κυριακή στις 18:30. Τη μουσική συνέθεσε ο Γιώργος Δούσης και το λιμπρέτο έγραψε η Έρι Κύργια. Τη σκηνοθεσία υπογράφει η Ράια Τσακηρίδη, τη μουσική διεύθυνση ο Ανδρέας Τσελίκας, τα σκηνικά και τα κοστούμια ο Παύλος Θανόπουλος, τους φωτισμούς η Εβίνα Βασιλακοπούλου και την κίνηση η Κορίνα Κόκκαλη.

Το «The Shell Game» γράφτηκε ύστερα από απευθείας ανάθεση της ομάδας όπερας The Medium Project, με στόχο να εξεταστεί ο προβληματισμός γύρω από τις ανθρώπινες σχέσεις μέσα από μια σύγχρονη οπτική και αισθητική. Ο τίτλος του είναι εμπνευσμένος από το τυχερό παιχνίδι του παπά, του οποίου μια εξωτική εκδοχή χρησιμοποιεί κοχύλια και έναν καρπό μπιζελιού ή αρακά. Σε αυτή την παραλλαγή, ο παίκτης προσπαθεί να μαντέψει τη θέση του καρπού κάτω από τρία ανάποδα τοποθετημένα κοχύλια, όπως, στην αντίστοιχη με τα τραπουλόχαρτα, αναζητά τη θέση του Ρήγα ή της Ντάμας.

Είναι μια μονόπρακτη όπερα, με επτά σκηνές και γλώσσα γραφής τα αγγλικά, κατά αντιστοιχία με τη φημισμένη όπερα του Leonard Bernstein «Trouble in Tahiti», η οποία θα παρουσιαστεί αργότερα κατά τη διάρκεια της θεατρικής σεζόν 2015-2016.

_MG_9959

Το δραματικό κείμενο περιγράφει την αρχετυπική διαδρομή της ερωτικής σχέσης ενός σύγχρονου ζευγαριού∙ πρόκειται για ένα λυρικό έργο για 2×2 εαυτούς που μονολογούν, συζητώντας. Το «The Shell Game», εξετάζει με σύγχρονη, ψύχραιμη και με ακρίβεια χειρουργικού νυστεριού ματιά το αδιέξοδο(;) των σχέσεων των δύο φύλων. Και το παρουσιάζει όπως ακριβώς είναι: ως ένα τυχερό παιχνίδι που προσφέρει ψεύτικη ζωντάνια αλλά ταυτόχρονα «μαδάει» την τσέπη και αδειάζει συναισθηματικά τους παίκτες του.

Από πλευράς μουσικής, μέσα από τις επτά σκηνές του έργου, αξιοποιείται μια μουσική γλώσσα άμεση, στον απόηχο της λυρικότητας του ύστερου Ρομαντισμού, αλλά και του ρυθμικού πλούτου του ευρύτερου χώρου της jazz μουσικής. Λιτή και διαυγής, αλλά συνάμα δυναμική, ενθουσιώδης και παρορμητική, η μουσική σκιαγραφεί δύο ρόλους από δύο διαφορετικές οπτικές γωνίες: οι εσωτερικές ψυχολογικές διεργασίες που δημιουργεί ο έρωτας, το πάθος, η ζήλεια και το μίσος, η άνοδος και παρακμή των ανθρώπινων σχέσεων εξιστορούνται υπό το πρίσμα μιας σύγχρονης μουσικής θεώρησης.

ShellGame_TheMediumProject

Συντελεστές παράστασης
Μουσική: Γιώργος Δούσης
Λιμπρέτο: Έρι Κύργια
Σκηνοθεσία: Ράια Τσακηρίδη
Μουσική διεύθυνση: Ανδρέας Τσελίκας
Σκηνικά – Κοστούμια: Παύλος Θανόπουλος
Φωτισμοί: Εβίνα Βασιλακοπούλου
Κίνηση: Κορίνα Κόκκαλη
Φωτογραφίες: Πάτροκλος Σκαφίδας
Οργάνωση παραγωγή-μετάφραση λιμπρέτου: Παναγιώτης Μπουμπουράκας
Υπέρτιτλοι: Μάρθα Σωτηρίου
Φροντιστήριο: Δήμητρα-Σταυρούλα Κατοπόδη
Πιάνο: Δημήτρης Μαρίνος,  Δήμητρα Μαντζουράτου

Διανομή
Α’ Γυναίκα: Αντωνία Δεσπούλη
Β’ Γυναίκα: Λητώ Μεσσήνη
Α’ Άνδρας: Κωνσταντίνος Ζαμπούνης
Β’ Άνδρας: Μιχάλης Ψύρρας

Επικοινωνία – Πληροφορίες:
OLVIO theater
Ιερά Οδός 67 & Φαλαισίας 7, Βοτανικός, 118 55
Τηλ: (+30) 210 3414118
Ώρες κράτησης εισιτηρίων: 17:00 – 21:00
Τιμές εισιτηρίων:
Γενική είσοδος: 10 €

Ευχαριστούμε το Ωδείο Αθηνών για την υποστήριξη του.

ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΜΑΔΑ ΟΠΕΡΑΣ ‘THE MEDIUM PROJECT’

1376489_641988442490984_2052898125_n

Η ομάδα όπερας The Medium Project, ιδρύθηκε το 2013 ύστερα από πρωτοβουλία της Ράιας Τσακηρίδη και του Ανδρέα Τσελίκα. Είναι μια ομάδα που αποτελείται από λυρικούς τραγουδιστές και μουσικούς με στόχο να δείξουν ότι η όπερα μπορεί να είναι και αλλιώς!

Στόχος της είναι η παρουσίαση λυρικών έργων από το σύγχρονο ρεπερτόριο, αναζητώντας την ευθεία γραμμή που ενώνει συναισθηματικά και διανοητικά τους ήρωες με τους προβληματισμούς τού σήμερα. Πειραματισμός, εφευρετικότητα και δημιουργικότητα είναι οι λέξεις που οδηγούν την ομάδα, πλάι στην ανάγκη για έκφραση με προσωπικό τρόπο. Όραμά της είναι να φέρει τη σύγχρονη όπερα πιο κοντά στο ευρύ κοινό και να αναδείξει τις αξίες της στη σημερινή πραγματικότητα.

Η όπερα αποτελεί -κατά κοινή ομολογία- ένα από τα σημαντικότερα μουσικά επιτεύγματα του δυτικού πολιτισμού. Αν και τα τελευταία χρόνια φαίνεται να διαλύεται ο μύθος ότι απευθύνεται σε μια κλειστή ομάδα κοινού, κυρίως μελών της αστικής τάξης, ο δρόμος για να γίνει προσιτή και να αφορά σε όλους είναι μακρύς ακόμη. Το σύνηθες ρεπερτόριο του λυρικού θεάτρου απαρτίζεται από έργα στα οποία ήρωες ή ηρωίδες, συγκεκριμένου κοινωνικού στρώματος ή από το περιθώριο, εκπροσωπούν και υπηρετούν υψηλά ιδεώδη, δρουν σύμφωνα με αυτά και οδηγούνται σε ένα χαρακτηριστικό τέλος, αιματηρό ή «δακρύβρεχτο»∙ έργα στα οποία ο αρμονικός συνδυασμός λιμπρέτου και μουσικής με ιδιαίτερη συναισθηματική φόρτιση, παρουσιάζουν το μεγαλείο της ύπαρξης, τη σπουδαιότητα των πράξεων και των επιλογών των χαρακτήρων τους, οι οποίοι εδραιώνονται ως σύμβολα της ανθρώπινης θέλησης και ύπαρξης. Αλλά η όπερα έχει και άλλα μονοπάτια: πλάι στο μεγαλείο της κλασσικής παράδοσης, η σύγχρονη λυρική παραγωγή στρέφει τη θεματολογία της σε ποικίλες κατευθύνσεις. Ως καλλιτέχνες που υπηρετούμε το λυρικό θέατρο, νιώθουμε ότι έχουμε υποχρέωση να ακολουθήσουμε μια τέτοιου είδους διαδρομή, αποφεύγοντας την πεπατημένη οδό.

Η πρώτη της παραγωγή, η παρουσίαση του αριστουργήματος του Τζιαν Κάρλο Μενότι «Το Μέντιουμ», απέσπασε ιδιαίτερα θερμά σχόλια τόσο από την κριτική όσο και από το κοινό, σημειώνοντας μεγάλη επιτυχία. Ακολούθησε η παρουσίαση για πρώτη φορά στην Ελλάδα του έργου του Lee Hoiby «Bon Appetit!» στη Θεσσαλονίκη στο Τελλόγλειο Ίδρυμα Τεχνών Α.Π.Θ., το οποίο επίσης έλαβε την αποδοχή του κοινού, πραγματοποιώντας τρεις sold out παραστάσεις. Αυτή η αναγνώριση της προσπάθειας που καταβάλλει η ομάδας μας για ανανέωση, οδήγησε σε μια πρωτοπόρα πρωτοβουλία, την ανάθεση, τη σύνθεση και τη συγγραφή ενός νέου οπερατικού κειμένου σε δύο νέους Έλληνες δημιουργούς. Και έτσι γεννήθηκε το «The Shell Game».

Facebook Page