ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ [Q&A] ΜΕ ΤΗΝ ΕΥΗ ΤΖΩΡΤΖΗ

Σας καλωσορίζουμε στο Sin Radio! Η ηρωίδα της παράστασης συνομιλεί με τη θρυλική Στέλλα του Μιχάλη Κακογιάννη, αλλά ταυτόχρονα κουβαλά τη δική της διαδρομή και τις πληγές μιας ολόκληρης χώρας. Ποια ήταν η δική σας πρώτη σκέψη όταν κληθήκατε να ενσαρκώσετε αυτή τη Στέλλα;

Η πρώτη μου σκέψη ήταν να δημιουργήσω αυτήν τη Στέλλα που ήθελα να ενσαρκώσω, γιατί στο αρχικό κείμενο δεν υπήρχε με τη μορφή που έχει πάρει σήμερα. Έπειτα, φώτισα τις ρωγμές της, εκεί που τα όνειρΆ της συναντούν τις απώλειες της, αλλά και τη φθίνουσα πορεία μιας ολόκληρης χώρας. Έτσι, άρχισε να παίρνει σάρκα και οστά.

Το έργο της Γλυκερίας Μπασδέκη κινείται ανάμεσα στο τραγούδι, την ποίηση, τη νύχτα και την ελληνική πραγματικότητα. Πώς ισορροπεί μια ηθοποιός ανάμεσα σε τόσο διαφορετικούς κόσμους, χωρίς να χαθεί η ανθρώπινη αλήθεια του χαρακτήρα;

Ως ερμηνεύτρια, αλλά και συνδημιουργός αυτού του έργου, ισορροπώ πάνω σε τεντωμένο σκοινί ανάμεσα σε όλους αυτούς τους διαφορετικούς κόσμους. Αυτή, όμως, είναι και η ανθρώπινη αλήθεια του χαρακτήρα της Στέλλας, μια και όλη η παράσταση, που κινείται ανάμεσα στο όνειρο και την πραγματικότητα, είναι η τελική παρουσίαση-εξομολόγηση της πριν τον θάνατο. Οι αναμνήσεις της, οι πόνοι και οι χαρές της, οι φόβοι και τα όνειρα της, οι έρωτες και οι οικογενειακές της σχέσεις, η ζωή της όλη, ταξιδεύουν μέσα από τον λόγο και το τραγούδι στους θεατές που γίνονται κοινωνοί του προσωπικού της κόσμου σε συνάρτηση με την πορεία της Ελλάδας από τη δεκαετία του ‘80 και έπειτα.

Στο σκηνοθετικό σημείωμα μιλάτε για μια εποχή αποδόμησης και ανακατατάξεων, όπου η νοσταλγία βρίσκει πρόσφορο έδαφος. Τι πιστεύετε ότι αναζητά σήμερα ο θεατής μέσα από αυτή την επιστροφή σε γνώριμες εικόνες και μνήμες της Ελλάδας;

Ο θεατής, βιώνοντας ένα δύσκολο και απαιτητικό παρόν, ίσως να νιώσει νοσταλγία, βλέποντας κάποιες από τις εικόνες των βίντεο-κολλάζ της ελληνικής πορείας μέσα στον χρόνο, αλλά δεν προλαβαίνει να επαναπαυθεί, γιατί οι χαρούμενες στιγμές συνυπάρχουν με γεγονότα και καταστάσεις που σταδιακά οδήγησαν τη χώρα στο εδώ και τώρα, που απέχει πολύ από το ιδανικό. Ίσως αναζητήσει, λοιπόν, την άκρη του νήματος. Πολλοί θεατές, πάντως, έχοντας βιώσει μια γρήγορη ανακεφαλαίωση του πρόσφατου παρελθόντος της Ελλάδας αναρωτιούνται στο τέλος της παράστασης “τι έχουμε ζήσει”…

Εκτός από την ερμηνεία σας, έχετε συμβάλει και με προσθήκες κειμένου, ενώ συνυπογράφετε τη σκηνοθεσία με την Ευανθία Σωφρονίδου. Πώς διαμορφώθηκε αυτή η δημιουργική συνεργασία και τι ήταν αυτό που νιώσατε την ανάγκη να προσθέσετε στη διαδρομή της Στέλλας;

Το αρχικό κείμενο της Γλυκερίας Μπασδέκη “ΣΤΕΛΛΑ TRAVEL: Η γη της απαγγελίας”, που ήταν μια ποιητική μεταγραφή της κινηματογραφικής και αρχετυπικής “Στέλλας” του Μιχάλη Κακογιάννη, διασκευάστηκε σε μονόλογο από την ίδια την συγγραφέα και παρουσιάστηκε σε μια πρώτη μορφή τον Μάιο του 2022 στη Θεσσαλονίκη με ερμηνεύτρια πάλι εμένα. Ένιωθα, όμως, πως η σχέση μου με αυτό το κείμενο και την ηρωΐδα του δεν είχε τελειώσει και, επιπλέον, επιθυμούσα τη σύνδεσή του με το ευρύτερο Ελληνικό κοινωνικοπολιτικό πλαίσιο, ένιωθα ότι αυτή η Στέλλα κάπου συναντάει την Ελλάδα των τελευταίων χρόνων. Έτσι, κατόπιν επικοινωνίας με τη Γλυκερία, έκανα τις απαραίτητες προσθήκες κειμένων, ώστε να μάθουμε το παρελθόν της ηρωΐδας, να τη δούμε σε μια πιο ώριμη πια ηλικία, και, ταυτόχρονα, να διαγραφεί πιο ξεκάθαρα η παράλληλη πορεία της ζωής της με την πορεία της χώρας, εξού και ο τίτλος “stΕΛΛΑΣ travel”. Σ’αυτό βοήθησε πολύ και η προσθήκη του ρόλου του Παρουσιαστή, και, γενικότερα, η δραματουργική επεξεργασία που πραγματοποιήσαμε από κοινού με την έτερη σκηνοθέτιδα, την Ευανθία Σωφρονίδου.

Μετά την πορεία της παράστασης στη Θεσσαλονίκη, το «stΕΛΛΑΣ travel» ταξιδεύει στην Αθήνα. Αν η Στέλλα μπορούσε να απευθυνθεί σήμερα στην Ελλάδα με ένα τραγούδι ή ένα ποίημα, τι θα θέλατε να μας πει; Και τελικά, πιστεύετε ότι αυτός ο τόπος μπορεί να σωθεί ή ότι κάθε γενιά καλείται να τον ανακαλύψει ξανά από την αρχή;

Η Στέλλα της παράστασης απευθύνεται στην Ελλάδα με το τραγούδι “Πρέζα όταν πιεις”, που τραγουδούσε με τον μοναδικό της τρόπο η Ρόζα Εσκενάζυ το μακρινό 1934.

Δική μου είναι η Ελλάς
και στην κατάντια της γελάς,
της λείπει το `να της ποδάρι
ρε και το παίξανε στο ζάρι…

Οι στίχοι αυτοί του τραγουδιού, γραμμένοι από τον Αιμίλιο Σαββίδη (ή Νίκο Δέλτα), διατρέχουν ολόκληρη την παράσταση, καθρεφτίζοντας την εικόνα μιας Ελλάδας που, 92 χρόνια μετά, ακόμη χωλαίνει. Και η τύχη της ακόμη παίζεται στα ζάρια των ισχυρών.

Θα αλλάξει ποτέ αυτό, θα σωθεί αυτός ο τόπος; Ίσως, όταν πραγματικά τον αγαπήσουμε, χωρίς όμως εθνικιστικές κορώνες. Όταν γνωρίσουμε πραγματικά το ένδοξο παρελθόν του, ενώ αξιοποιούμε το παρόν, και, κυρίως, όταν απαρνηθούμε τη διχόνοια και παραμείνουμε ενωμένοι. Όταν παραμείνουμε στο “εμείς” και όχι στο “εγώ”.

ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ

Η EVI EVAN PROJECT
Παρουσιάζει το έργο της Γλυκερίας Μπασδέκη “stΕΛΛΑΣ travel”

σε σκηνοθεσία
Ευανθίας Σωφρονίδου και Εύης Τζώρτζη

στο Θέατρο Δρόμος

Δευτέρα και Τρίτη στις 21:00

Μετά την επιτυχημένη του πορεία στον Πολυχώρο Τέχνης Alte Fablon στην Θεσσαλονίκη, τον Νοέμβριο και Δεκέμβριο του 2025, το “stΕΛΛΑΣ travel” της Γλυκερίας Μπασδέκη, έρχεται στην Αθήνα, στο Θέατρο Δρόμος, από τον Οκτώβριο 2026, για λίγες παραστάσεις.

Το “stΕΛΛΑΣ travel” είναι ένα σουρεαλιστικό θεατρικό ταξίδι με την Εύη Τζώρτζη επί σκηνής και τον Ευθύμη Παππά ως παρουσιαστή μέσω video να μας οδηγούν σε έναν κόσμο που αιωρείται ανάμεσα στο όνειρο και την πραγματικότητα, ανάμεσα στις λαϊκές πίστες και τα ποιήματα, ενώ παράλληλα ρίχνουν μια κλεφτή ματιά στην Ελλάδα των τελευταίων δεκαετιών.

Η Στέλλα, πάντα ανάμεσα σε ζωή και θάνατο, μοιραία για όσους την αγάπησαν, στην τελευταία της εμφάνιση-εξομολόγηση, τραγουδάει, απαγγέλλει, ταξιδεύει μέσα από την οθόνη του μυαλού της, σαν μέσα σε ένα όνειρο, σε όλη της τη ζωή. Μια ζωή βιωμένη ως καθρέφτη της κινηματογραφικής “Στέλλας” του Κακογιάννη, μια ζωή ενσωματωμένη στην κοινωνικοπολιτική πορεία της Ελλάδας από την μεταπολίτευση μέχρι σήμερα.

Η Στέλλα, οριακή, ακροβατεί ανάμεσα στο όνειρο και την πραγματικότητα, ανάμεσα στην Διονυσιακή Ελλάδα της νύχτας και την Απολλώνεια Ελλάδα των ποιημάτων και το σουρεαλιστικό της ταξίδι έχει ως τελικό προορισμό τον Τόπο του “πάλι και πάλι και πάλι”, εκεί όπου όλα εκπληρώνονται, εκεί που τα ποιήματα “θα την περιμένουν να γυρίσει”. Εκεί που, όπως στον μύθο του Φοίνικα, όλα πεθαίνουν μόνο και μόνο για να ζήσουν ξανά. Έξοδος.

ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΤΗΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΣ

ΤΟΠΟΣ/ΤΟΠΙ/ΤΟΠΙΟ Ποιά είναι η Ελλάδα μας; Eίναι δική μας τελικά ή ακόμα την διεκδικούμε με (βαμμένα) νύχια και επετειακά σημαιάκια; H αρχική “Στέλλα travel-γη της απαγγελίας”, συνεχίζει το αέναο ταξίδι της στην ταλαιπωρημένη χώρα/τόπο, τόπι, τοπίο που όλοι τάχα ξέρουμε, αλλά κανείς δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα ότι την συνάντησε πραγματικά. Στο stΕΛΛΑΣ travel η Στελλίτσα διασχίζει με το τόπι της τα τοπία ενός τόπου που αγάπησε βαθειά, ενός τόπου άχρονου, έσχατου που η γενναία Ελληνίδα Κόρη πρέπει να τρέξει πιο γρήγορα απ’την φθορά για να καταφέρει να τον σώσει, κερδίζοντας ταυτόχρονα την δική της σωτηρία. Κι ο μόνος τρόπος, αυτός που ξέρει αιώνες τώρα, είναι να βγει στο πάλκο και να πει δυνατά το ποίημά της.

Γλυκερία Μπασδέκη

ΣΚΗΝΟΘΕΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

Με προσοχή και αγάπη προσεγγίσαμε το κείμενο της Γλυκερίας Μπασδέκη “ΣΤΕΛΛΑ travel: Η γη της απαγγελίας” με μια νέα ματιά. Με τις προσθήκες κειμένων και την δραματουργική επεξεργασία που πραγματοποιήσαμε, επιχειρήσαμε την μεταγραφή του αρχικού κειμένου στο τώρα, μια εποχή αποδόμησης και ανακατάταξης, όπου η νοσταλγία βρίσκει ολοένα και πιο πρόσφορο έδαφος. Η Στέλλα, στο τελευταίο της ταξίδι, ανακαλεί μνήμες, ψηλαφεί πληγές, βαδίζει στα χνάρια της ομώνυμης ηρωΐδας της ταινίας του Μιχάλη Κακογιάννη και συνδέεται με την Ελλάδα και την πορεία της. Η γη της απαγγελίας είναι η αφετηρία της και ταυτόχρονα ο τόπος του επέκεινα, ο προορισμός της. Εκεί που τα ποιήματα πάντα θα την περιμένουν να γυρίσει.

Εύη Τζώρτζη- Ευανθία Σωφρονίδου

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ

Κείμενο: Γλυκερία Μπασδέκη

Προσθήκες κειμένου: Εύη Τζώρτζη
Δραματουργική επεξεργασία – Σκηνοθεσία: Ευανθία Σωφρονίδου – Εύη Τζώρτζη
Πρωτότυπη μουσική σύνθεση: Γιώργος Χούχος
Επιμέλεια φωτισμών: Αθηνά Μπανάβα

Video – Multimedia: Γιώργος Αλεξάκης – Παναγιώτης Δέδες

Κατασκευή κοστουμιού: Ελένη Χασιώτη
Φωτογραφίες – Promo video: Γιώργος Αλεξάκης
Σχεδιασμός αφίσας: Γιώργος Αλεξάκης
Σχεδιασμός τριπτύχου: Μπάμπης Κιμίκογλου

Βοηθός σκηνοθέτη: Αδριανή Λιάτα
Επικοινωνία: Νταίζη Λεμπέση
Παραγωγή: EVI EVAN PROJECT

Παρουσιαστής μέσω video: Ευθύμης Παππάς
Επί σκηνής: Εύη Τζώρτζη

ΧΩΡΟΣ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗΣ
Θέατρο Δρόμος
Αγίου Μελετίου 25 και Κυκλάδων
Κυψέλη-Αθήνα

ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ
Δευτέρα και Τρίτη στις 21:00

ΔΙΑΡΚΕΙΑ
60′ λεπτά (χωρίς διάλειμμα)